Хитойлик мутахассислар Ҳиндистонда рус қирувчи самалётларига ҳеч қандай имконият қолдирмади…

0

Россиянинг истиқболли бешинчи авлод Су-57 қирувчисини яратилишининг бутун тарихи «ҳинд изи» билан тўйинган – ушбу лойиҳа асосида кўп йиллар давомида қўшма самолётда ишлар олиб борилди ва етказиб бериш имконияти Ҳиндистон ҳаво кучлари учун экспорт модификацияси ҳам кўриб чиқилди. Бироқ, энди хитойлик мутахассислар қўшниларининг ультра замонавий ҳарбий самолётларга қизиқиши яқин йилларда Американинг Ф-35 самолётларини сотиб олишда намоён бўлишини тахмин қилишмоқда.

Ҳозирда Ҳиндистон ва Хитой ўртасидаги геосиёсий вазият ҳар қачонгидан ҳам кескин, шунинг учун ҳар икки давлатнинг ҳарбий машиналарини янада ривожлантириш тўғрисида тобора баланд овозда суҳбатлар бўлиб ўтмоқда. Самовий империя ҳозирги шароитда камида битта ўта муҳим йўналишда – замонавий самолётларни ишлаб чиқаришда қўшниларидан олдинда. Айни пайтда Хитой ҳарбий-саноат мажмуаси бирданига бешинчи авлоднинг иккита қирувчисини турли хил муваффақиятлар билан синовдан ўтказмоқда: Chengdu J-20 (Қора бургут) ва Shenyang J-31 (Мерлин).

Ҳиндлар, ўз навбатида, Россиянинг ёрдамига умид қилишди ва бир неча йиллар давомида (2018 йилгача) Т-50 лойиҳаси (Су-57 прототипи) асосида ишлаб чиқилган қўшма ишланмаларда қатнашдилар. Бироқ, охир-оқибат, ҳамкорлик натижа бермади – Ҳиндистон ҳаво кучлари Россияда яратилаётган бешинчи авлод қирувчиси етарлича яширин эмас ва унинг ускуналари, радарлари, датчиклари ва авионикалари замонавий талабларга жавоб бермайди деган қарорга келди.

Бир мунча вақт ҳиндларнинг янги жанговар самолётлари билан боғлиқ вазият бироз ноаниқ эди, аммо кейин яна Россиянинг истиқболли самолётларини сотиб олиш ҳақида гап кетмоқда – бу нафақат Ҳиндистон ҳаво кучлари паркининг асосини Су-30МКИ, 2002 йилдан бери 250 дан ортиқ дона етказиб берилди. Энди бу қийин воқеада, худди Болливуд фильми сюжети сингари, ҳали тасдиқланмаган бўлса ҳам, янги маълумотлар пайдо бўлди.

Хитойнинг Соҳу портали таҳлилчилари мавжуд бўлган барча маълумотларни таҳлил қилиб, Россия шунчаки Ҳиндистон талабларини бажара олмайди, деган хулосага келишди. Ушбу мамлакат маъмурияти ва ҳарбий кучлари яқин беш йил ичида бешинчи авлод қирувчисини қўлга киритмоқчи ва бу истакни бажара оладиган ягона ишлаб чиқарувчи бу Американинг Lockheed Martin компанияси. Уларнинг сўзларини тасдиқлашларидан бири сифатида мутахассислар ҳиндулар ва Москва ўртасидаги сўнгги музокаралар ҳақидаги инсайдер маълумотларини келтирмоқдалар.

Дарҳақиқат, бир қатор кўрсаткичларга ва хитойликларнинг фикрига кўра, Су-57, ҳатто «церийали» версиясида ҳам ишлаб чиқаришгача бўлган воситадир. Ҳақиқий бешинчи авлод қирувчиси «Супер Сухой» ёки расмий равишда иккинчи босқичнинг Су-57 самолёти бўлади. Ушбу самолёт аллақачон круиз тезлиги тезлигини ушлаб туриш учун зарур бўлган двигателларга ва янгиланган авионикага эга бўлади ва аксарият «болалик касалликлари» дан уни даволаш керак бўлади.

«Супер Суҳой» 2024 йилгача пайдо бўлиши эҳтимолдан йироқ эмас ва унинг экспорти модификациясини қачон кутиш катта савол. Ўз навбатида, Американинг F-35 дунёдаги ягона бешинчи авлод қирувчиси, у ўз мамлакатида оммавий ишлаб чиқарилган ва чет элга сотилган.

loading...