Пул фарзандларингдан ишончлироқ, кучлироқ!..
70 ёшимга тўлганимда, креслога ўтириб, ўтган ҳаёт йўлимга назар солдим ва шундай ўйладим:
«Мана, деярли финиш чизиғига етиб келдим».
Хўш, нима бўлди?
Ишониб юрган кўп нарсаларим оддий иллюзия бўлиб чиқди.
Болаларми? Уларнинг ўз ҳаёти бор.
Соғлиқми? Тешик челакдан оқиб кетган сувдек тез қўлдан кетяпти.
Давлатми? Фақат янгиликлардаги рақамлар ва ваъдалар холос.
Қарилик аямайди.
У энг оғриқли жойдан — умидлардан уради.
Мен хулосалар чиқардим.
Қаттиқ, аччиқ, лекин сақлаб қолувчи хулосалар.
Болалар ёлғизликдан қутқармайди
Биз шундай ўрганганмиз:
«Болаларни катта қилсак, қарилик бахтли бўлади. Улар ёнда бўлади, қўллаб-қувватлайди».
Гап чиройли, лекин ҳаёт бошқача.
Болаларнинг ўз ҳаёти бор: иш, кредитлар, ташвишлар, ўз болалари.
Сен эса қўнғироқни байрамдек кутасан.
Телефон ҳафталаб жим.
Кейин қисқача хабар келади:
«Салом, дада. Ҳаммаси яхши».
Сен экранга қараб ўтирасан.
Гўё хурсандсан — тирик, соғлом.
Лекин бўшлиқ камаймайди.
Мен оддий ҳақиқатни тушундим:
болалар — ёлғизликка суянч эмас.
Улар қувонч, лекин таянадиган таёқ эмас.
Соғлиқ абадий эмас
Аввал қушдек сакраб борган жойларга энди боргинг ҳам келмайди.
Шунда тушунасан:
соғлиқ — фон эмас, сенинг асосий капиталинг.
Пенсия ва пул
Бу ерда сўзсиз ҳамма тушунади.
Пенсия — ҳаёт эмас, масхара.
Агар давлатга суянсанг — ўзингга чуқур қазияпсан.
Мен ҳам йиллар давомида ишондим:
«Давлат ташлаб қўймайди».
Ҳа-ҳа…
Ташлайди. Ҳам жудаям.
Пенсия коммунал тўловлар ва дорига етади.
Қолгани учун — қандай бўлса ҳам ўзиңни эпла.
Қандай қоидалар муносиб яшашга ёрдам беради?
Эски таянчлар қулаганини англаганимда, янгиларини қидиришга тўғри келди.
Мана, ўзим учун чиқарган қоидаларим:
қаттиқ, баъзан аччиқ, лекин рост.
Ҳаётнинг 5 та қаттиқ қоидаси
1-қоида. Пул болалардан ишончлироқ
Хафа бўлманг, лекин ҳақиқат шу:
болалар — муҳаббат ва қувонч, лекин пенсия жамғармаси эмас.
Хулоса битта:
ўзинг жамғар.
Ишла, йиғ, ўзинг ҳақингда ўйла.
Кичик бўлса ҳам, ўз «хавфсизлик ёстиқчаси» бўлсин.
Бу — эркинлик.
2-қоида. Соғлиқ — сенинг асосий ишинг
Агар тўшакдан туришга кучинг бўлмаса, қолгани бекор.
Бадантарбия бошла, бассейнга бор.
Эрталаб 10 та ўтириб-туриш, оддий юриш, туз ва шакарни камайтириш —
оддий, лекин ишлайди.
Касаллик бой-кambағални сўрамайди.
Лекин ўзини асраганларни четлаб ўтади.
Соғлиқ — ҳамма нарса.
3-қоида. Ўзинг хурсанд бўлишни ўрган
Кутиш — энг ёмон душман.
Қўнғироқ кутасан, эътибор кутасан —
ва яна-янги кўнгил қолишлар.
Бахтни ўзинг яратиш керак.
Кичик нарсалардан:
мазали овқат, китоб, яхши мусиқа.
Ўзинг хурсанд бўлишни билиш — тушкунликка қарши эмлаш.
4-қоида. Қарилик — ожизликка баҳона эмас
Мен баъзи тенгдошларимни кўрдим:
доим нолийди — «оғрийди», «ёрдам беринг», «ҳамма айбдор».
Нима бўлади, биласизми?
Улардан ҳатто яқинлари ҳам қочади.
Ожизлик раҳм уйғотмайди.
У асабийлик уйғотади.
Одамлар қийин пайтда ҳам ўзини тута олганларни ҳурмат қилади.
5-қоида. Ўтмишни қўйиб юбор ва ҳозир яшa
Энг хавфли тузоқ — «авваллари».
Авваллари ўтлар яшилроқ эди,
болалар итоаткорроқ,
колбаса мазалироқ…
Лекин «авваллари» йўқ.
Фақат «ҳозир» бор.
Ўтмишни қўйиб юборишни ўрганяпман.
Ҳаёт яна 80-йиллардагидек бўлишини кутмайман.
У аллақачон бошқача.
Менинг вазифам — шу ҳаётда яшаш.
Эркинлик ва куч сенинг қўлингда
Қарилик — имтиҳон.
Уни сенинг ўрнингга ҳеч ким топширмайди.
Ё ҳаётни қандай бўлса шундай қабул қилиб, янги қоидалар билан яшайсан.
Ё диванда ўтириб, нолийсан ва кимдир келиб қутқаришини кутасан.
Спойлер: ҳеч ким келмайди
ҚАРИШ
Кўп касалликлар аслида касаллик эмас —
бу қариш жараёнининг ўзи.
Пекиндаги шифохона директори қарияларга шундай маслаҳат беради:
Сиз касал эмассиз — сиз қарияяпсиз.
Сиз касал деб ўйлаётган кўп ҳолатлар —
бу организм қарияётганининг белгиларидир.
