САКСОНГА КИРГАН «ЯЛЛА»: Фаррух Зокировнинг «ўрис тили» ҳақидаги армонлари эсга тушди!
Бугун санъатимизнинг «тирик афсонаси», «Ялла»нинг содиқ сардори Фаррух Зокиров 80 ёшни қаршилади. Ҳамма табриклаётган бир пайтда, биз у кишининг бир вақтлар «тилни тишлаб қолишга» мажбур қилган «тарихий» таклифларини эслашга қарор қилдик. Саксонда ҳам савлатни, ҳам «тилни» сақлаб қолиш осон эмас-да!
🎤 «Учқудуқ»дан — «Ўрис тили»гача
Фаррух ака йиллар давомида бизга «Чайхона» ва «Шаҳрисабз»ни куйлади. Лекин бир куни кутилмаганда санъаткорликдан «тилшуносликка» ўтиб қолди-ю, «Ўрис тили давлат тили бўлсин!» деб чиқиб, халқни бир «сакратиб» юборди. Ўшанда кўпчилик: «Бу қайси қўшиқнинг нақорати?» деб ҳайрон бўлганди. Кўриниб турибдики, отахон учун мустақиллик ҳавосидан кўра, эски «союз»нинг чанги ширинроқ туюлган шекилли.
🎂 Юбилей: 80 ёш ва эски «орзулар»
Мана, орадан йиллар ўтди, отахон 80 га кирди. Давлат мукофотлари, байрамлар, юбилей тантаналари… Лекин қизиқ, Фаррух ака юбилей дастурхонида табрикларни қайси тилда қабул қиляпти экан? Ўзи орзу қилган «давлат тили»дами ёки ўзи менсимайроқ таклиф берган она тилидами?
Саксон ёш — бу донишмандлик палласи. Лекин саксонга кириб ҳам «ўзбек тили давлат тили бўлишга тайёр эмас» деган мантиқ билан яшаш — бу ижодий «Ялла»нинг энг маҳзун нотаси бўлса керак.
🧀 «Тайёр сомон» ва санъатдаги ўғрилик
Мақоланинг бошида айтганимиздек, баъзи «юлдузлар» бировнинг меҳнатини кемиришга уста. Фаррух аканинг юбилейида ҳам эҳтимол кимлардир у кишининг эски қўшиқларини «янгича талқин» (яъни ўғирлик) ниқоби остида куйлар. Лекин тил масаласидаги «янгича талқин» барибир халқнинг хотирасидан ўчмади. Ижод — бу халқнинг юраги, тил эса — унинг номуси. Номусга тегадиган таклифлар эса ҳеч қачон унутилмайди.
🔥 Сўнгги сўз ўрнида: «Лайли»ми ёки «Лилия»?
Фаррух Зокировга 80 ёш муборак бўлсин! Лекин у кишига битта тилагимиз бор: кейинги юбилейларда тил ҳақида гапирганда, «Учқудуқ»даги учта қудуқдан эмас, балки ўзбек тилининг нақадар чуқур ва муқаддас эканлиги ҳақидаги «қудуқ»дан сув ичишни маслаҳат берамиз. Чунки юбилейлар ўтади-кетади, лекин миллатнинг тили ва унга бўлган ҳурмат — абадий!
