Жаноза номозини ўғли ўқиди!..
Амирул мўминин Али ибн Аби Толибرَضِيَ اللهُ عَنْهُнинг шаҳид бўлиши воқеаси Ислом тарихидаги энг ҳал қилувчи ва фожеали ҳодисалардан бири ҳисобланади.
Маккада уч нафар хавориж — Абдурраҳмон ибн Мулжим, Барак ибн Абдуллоҳ ва Амр ибн Бакр ат-Тамимий — жам бўлиб, бир кечада (ҳижрий 40-йил, 17-Рамазон) уч нафар буюк саҳобийни ўлдиришга аҳд қилишди.
Улар шу орқали фитнани тугатамиз, деб ўйлашган эди.
Ибн Мулжим Куфада Али ибн Аби Толибни ўлдиришни ўз зиммасига олди.
Барак ибн Абдуллоҳ Шомда Муовия ибн Абу Суфённи ўлдиришни ўз зиммасига олди.
Амр ибн Бакр эса Мисрда Амр ибн Осни ўлдиришни ўз зиммасига олди.
Қолган иккисининг ҳаракати муваффақиятсиз бўлди, фақат Ибн Мулжим Куфада ўз мақсадига эришди.
Жиноятнинг амалга оширилиши
Ибн Мулжим Куфага келди ва Вардон ҳамда Шабиб ибн Бажра исмли икки киши, шунингдек Қитам бинт Шажна исмли аёл билан ҳамкорлик қилди. Ҳижрий 40-йил 17-Рамазон, жума тонгида улар имом Алиرَضِيَ اللهُ عَنْهُбомдод намозига чиққанида пусиб туришди.
Алиرَضِيَ اللهُ عَنْهُ одамларга: «Намоз… намоз…» деб мурожаат қилаётган пайтда, Ибн Мулжим унинг бошига қилич билан зарба берди. Зарба пешонасини ёриб, миясигача етди. Шунда у зот машҳур сўзини айтди:
«Каъбанинг Роббисига қасам, мен ғолиб бўлдим».
Ибн Мулжим қўлга олингандан сўнг, Алиرَضِيَ اللهُ عَنْهُ уйига олиб борилди. У қотилига нисбатан адолат ва юксак фазилат намунасини кўрсатиб, шундай васият қилди:
— Уни менинг таомимдан едиринглар ва ичимлигимдан ичиринглар.
— Агар тирик қолсам, қоним масаласида ўзим қарор қиламан (кечираман ёки жазолайман).
— Агар вафот этсам, уни фақат бир зарба билан жазоланглар ва уни майиб қилманглар.
Шунингдек, у ўғиллари Ҳасан ва Ҳусайнга тақво, бирлик, қариндошлик ришталарини мустаҳкамлаш ва етимларга ғамхўрлик қилиш ҳақида таъсирли васият қилди.
Алиرَضِيَ اللهُ عَنْهُикки кун давомида жароҳат азобини тортди ва ҳижрий 40-йил 21-Рамазон кечаси Роббисининг ҳузурига қайтди.
Дафн маросими
Уни ғусл қилдиришни ўғиллари Ҳасан, Ҳусайн ва Абдуллоҳ ибн Жаъфар амалга оширди.
Жаноза намозини эса ўғли Ҳасан ибн Али ўқиди.
Табарий «Тарих»,
Ибн Касир «Ал-бидоя ва-н-ниҳоя»,
Ибн Асир «Ал-комил фи-т-тарих».
