Келажак «ўғриси»?
«Бугун билан яша!» — бу иборани ҳозир ҳар қадамда эшитамиз. Психологлар, мотиваторлар ва трендлар бизни ўтмиш ҳасрати ва келажак хавотиридан қутулишга, фақат «шу ерда ва ҳозир» бўлишга чақиради. Аммо бу фалсафанинг ортида нима ётибди? Ҳақиқий хотиржамликми ёки шунчаки масъулиятдан қочиш?
1. Икки хил «Бугун»: Фарқи нимада?
Бугун билан яшаётган одамларни икки тоифага ажратиш мумкин:
-
Биринчи тоифа: Ҳар бир лаҳзанинг қадрига етадиган, атрофдаги гўзалликни ҳис қиладиган, шукроналик билан яшайдиган инсонлар. Улар келажакни режалаштиради, лекин у ҳақида ваҳимага тушмайди.
-
Иккинчи тоифа: «Бир келиб қолдик, ўйнаб-кулиб қолайлик» қабилида яшовчилар. Уларнинг на мақсади, на жамғармаси ва на масъулияти бор. Бу — «эртага нима бўлса бўлар» деб, бор-будини совурадиган тоифа.
2. Пул ва «Рақамли бахт»
Ҳозирги иқтисодий тизим бизни «бугун»га боғлаб қўйган. Кредитлар, муддатли тўловлар ва тинимсиз рекламалар: «Ҳозир ол, кейин тўлайсан!» деб қичқиради. Бугуни билан яшаётган одам келажакдаги ўзининг ризқини бугундан «ўғирлайди». У янги моделдаги телефонни олади, энг қиммат кафеда расмга тушади, лекин эртаси учун пойдевори бўш қолади.
3. Хотиржамликми ёки бефарқлик?
Келажак ҳақида қайғурмаслик баъзан «хотиржамлик» ниқоби остидаги бефарқликдир. Инсоннинг мақсади бўлмаса, унинг бугуни мазмунсиз ўтади. Эртага фарзанди қаерда ўқийди, оиласи қайси уйда яшайди — бу ҳақда ўйламаслик «эркинлик» эмас, балки ожизликдир.
4. Ўтмиш ва Келажак орасидаги кўприк
Инсон — фақат «ҳозир»дан иборат мавжудот эмас. Биз — ўтмишимиздан хулоса чиқарадиган ва келажак учун уруғ қадайдиган боғбонмиз. Бугун — бу шунчаки лаҳза эмас, бу келажакнинг пойдевори. Бугун беҳуда сарфланган вақт — эртага бой берилган имконият демакдир.
Хулоса:
Бугун билан яшаш — бу лаҳзадан завқланиш дегани, лаҳзани совуриш эмас. Ҳақиқий бахтли одам — бугунини келажагини қуриш учун сарфлаётган одамдир. Охират учун ҳам, дунё учун ҳам бугун ҳаракат қилиш керак.
Сиз-чи? Сиз бугунни қандай сарфлаяпсиз? Эртанги кун учун пойдевор қўйдингизми ёки ҳаммасини «шу ерда» қолдириб кетмоқчимисиз?
