Сўмни, ўзбекни устидан кулишаяпди!.. (Видео)

Ижтимоий тармоқларда хорижликларнинг ўзбек сўмини уюм-уюм қилиб кўтариб тушган видеолари, «Мен миллионерман!» деб масхараомуз кулишлари кўпайиб қолди. Бу бизга оғир ботади, намусимизга тегади. Аммо, келинг, ҳақиқатнинг кўзига тик қараймиз: уларнинг кулишига хорижликлар эмас, ўзимиз шароит яратиб бермадикми?

Қадрсизланган қоғозлар ва «қўлтиқ тагидаги» иқтисодиёт

Биз пулимизни шунчалик қадрсизлантириб юбордикки, миллионларимиз хорижликнинг битта тушлигига етадиган даражага тушиб қолди. Бунинг бош омили эса — «қўлдан-қўлга» ўтиш тизимидир.

Бизда маҳсулот ишлаб чиқарувчидан истеъмолчига етиб боргунча ўнта қўлдан ўтади. Ҳар бир «чайқовчи» устига камида бир баравар нарх қўяди. Натижада, дўкондаги маҳсулот нархи осмонга чиқади, пулимиз эса пастга қараб шўнғийди. Биз ўз қўлимиз билан пулимизни «чойчақа» даражасига тушириб қўйдик.

Рақамли тўсиқлар: Штрих-кодлар ва «сунъий» қимматчилик

Замонавийлик ниқоби остида жорий этилаётган янгиликлар иқтисодга фойда эмас, юк бўлиб тушмоқда.

• Штрих-кодлар ўйини: Олдинги кодлар камлик қилгандай, энди кичкина янги кодлар, тамғалар ва алламбало «инновациялар» қўшилди.

• Натижа: Ҳар бир янги «код» маҳсулот нархига қўшилади. Бу харажатларнинг ҳаммаси оддий халқнинг ва миллий валютамизнинг гарданида.

Бундан ташқари, АЁҚШларда нақд пулнинг ишламаслиги, сунъий чекловлар — буларнинг барчаси иқтисодий занжирни чигаллаштириб, сўмнинг реал қадрини ўлдираётган омиллардир.

Хорижликнинг кулиши — бизнинг фожиамиз

Евро ёки долларини миллионларга алмаштириб, пулимиз устидан кулаётган сайёҳ аслида бизнинг устимиздан куляпти. У ўз юртида бир дона нон оладиган пулига бизда зиёфат қилаётганидан ҳайратда. Бу ҳайрат эса масхарага айланяпти.

Аччиқ ҳақиқат: Пули қадрсиз миллатнинг ўзи ҳам қадрсизланиб боради. Агар биз маҳсулот нархини сунъий оширишдан, ҳар қадамда «устама» қўйишдан ва иқтисодни бюрократик «кодлар» билан бўғишдан тўхтамасак, миллионларимиз шунчаки рақам бўлиб қолаверади.

Хулоса ўрнида:

Айбни океан ортидан ёки қўшнилардан қидирмайлик. Пулимизни ўзимиз арзон қилдикми, демак, уни қадрли қилиш ҳам ўз қўлимизда. Токи хорижликнинг ҳамёнидаги доллари бизнинг сўм олдида титрамагунча, бу кулишлар ва масхаралар тўхтамайди.