Океанлар мисли кўрилмаган даражада қизимоқда
Дунё океанлари ҳарорати тарихий энг юқори даражага кўтарилди.
2026 йил июн ойида денгиз сатҳининг ўртача ҳарорати 21,0° га етди, бу 2023 ва 2024 йиллардаги ўша ой учун рекорд даражадаги (тахминан 20,9°C) юқори кўрсаткичлардан ошиб кетди.
Бу ҳақда Европа иқлим хизмати, Коперник денгиз хизмати хабар берди. Умуман олганда, 2026 йилнинг биринчи ярмида океаннинг ўртача ҳарорати 20,94° ни ташкил этди, бу рекорд даражадаги иккинчи энг юқори кўрсаткич (2024 йилги 21,04° атрофидаги рекорддан бироз пастроқ).
Мутахассисларнинг фикрига кўра, денгиз иссиқлик тўлқинлари бутун давр давомида давом этиб, дунё океанларининг тахминан 82% га таъсир кўрсатди. Энг аниқ аномалиялар Ўрта ер денгизида, Шимолий Атлантика марказида ва экваториал Тинч океанида қайд этилган.
Коперник хизмати бу кўрсаткичлар океаннинг доимий иссиқлик стресси ва иқлим ўзгаришини доимий мониторинг қилиш зарурлигини кўрсатишини таъкидлайди.
Мутахассисларнинг фикрига кўра, ҳароратнинг кўтарилиши Тинч океанидаги Эл-Ниньо ҳодисасининг ривожланиши ва атмосферада иссиқхона газларининг тўпланиши билан боғлиқ. Океан ортиқча иссиқликнинг катта қисмини ютади, бу эса иқлимга ҳам, денгиз экотизимларига ҳам таъсир қилади.
Олимлар океан исиши буғланишни кучайтириши, кучли ёғингарчилик, бўронлар ва сув тошқинлари эҳтимолини ошириши, денгиз сатҳининг кўтарилишига ҳисса қўшиши ва денгиз ҳаётига салбий таъсир кўрсатиши ҳақида огоҳлантирмоқда. Бундан ташқари, мутахассисларнинг ҳисоб-китобларига кўра, океан ҳарорати кўтарилиши билан унинг карбонат ангидридни (CО₂) ютиш қобилияти аста-секин пасаяди, бу эса унинг иқлим регулятори сифатидаги рольини сусайтириши мумкин.
Европа ҳозирда сўнгги йиллардаги энг кучли иссиқлик тўлқинларидан бирини бошдан кечирмоқда: ҳарорат рекордлари янгиланмоқда, энергия тизимлари ва транспорт инфратузилмасига юк ортиб бормоқда ва электр узилишлари ҳақида хабар берилмоқда. Баъзи минтақаларда ўрмон ёнғинлари ва қизиб кетиш туфайли йўл қопламасининг деформацияси ҳақида хабарлар мавжуд.
Жароҳатланганлар ва ўлганлар сони ортиб бормоқда. Мутахассисларнинг таъкидлашича, бундай иқлим аномалиялари тобора кўпроқ минтақаларга таъсир кўрсатиб, тобора кўпроқ ҳудудларга таъсир қилмоқда.
