Эроннинг «қасос рўйхати»: Трамп ва Нетаняҳу биринчи ўринда
Эрон олий раҳбари Али Хоманаийнинг ўлими учун олиниши кўзда тутилган “Қасос рўйхати”нинг бошида АҚШ президенти Дональд Трамп ва Исроил бош вазири Бинямин Нетаняҳу турибди.
Euronews телеканали Эрон ҳукуматига яқин деб кўриладиган Hamshahri газетасига таяниб хабар беришича, рўйхатга Ғарб давлатларининг яна бир қатор етакчилари ва АҚШ мулозимлари киритилган.
Ўта консерватив йўналишдаги Hamshahri нашрига кўра, Эрон олий раҳбарининг ўлдирилиши учун Франция президенти Эммануэль Макрон, Германия канцлери Фридрих Мерц, Италия бош вазири Жоржа Мелони, АҚШ давлат котиби Марко Рубио ва мудофаа вазири Пит Ҳегсет ҳам жони билан жавоб бериши лозим.
Нашр эълон қилган суратда Ғарб давлатлари етакчилари қамоқхона кийимида акс эттирилган. Трамп ва Нетаняҳунинг пешонасида эса нишон чизилган.
Hamshahri чоп этган рўйхат Эрон расмий идоралари томонидан маъқуллангани аниқ эмас. Аммо жорий йил 11 июль куни мамлакатнинг амалдаги олий раҳбари Мужтабо Хоманаий отаси учун қасос олиниши ҳақида баёнот берган эди.
“Биз сизнинг қонингиз учун ва ушбу икки урушнинг барча шаҳидлари учун ўзларини шарманда қилган қотилларни жазолаш орқали қасос олишга қасам ичамиз. Қасос – халқимизнинг талаби ва у албатта амалга оширилиши керак”, – дейилади Мужтабо Хоманаий номидан тарқатилган ёзма баёнотда.
Олий раҳбар, шунингдек, нишонга олинадиган шахслар рўйхати тузилганини ҳам айтган.
“Ушбу рўйхатга киритилган жиноятчилар ўз уйи – ўлан тўшагида тинчгина омонатини топшириш орзусидан мосуво этилади”, – дейилади баёнотда.
Аввал хабар берганимиздек, Исроил АҚШ ҳукуматига Эрон томонидан президент Трампга қарши янги суиқасд режаси тайёрланаётгани ҳақида разведка маълумотларини тақдим этган. Манбаларга кўра, Исроилнинг огоҳлантириши ўтган ҳафтада Вашингтонга етказилган.
Ўз навбатида президент Трамп Эрон ўзига қарши суиқасд амалга оширгудек бўлса, мамлакат яксон этилишидан огоҳлантирган.
Эрон расмийлари 2020 йилда Ислом инқилоби муҳофизлари корпуси генерали Қосим Сулаймоний АҚШ зарбасида ўлдирилгани учун Трампдан қасос олиш ҳақида бир неча бор баёнот бериб келган. Аммо таҳлилчилар Теҳрон ҳукумати томонидан АҚШ президентига суиқасд амалга оширилиши эҳтимоли паст эканини айтади. Чунки дунёдаги энг қаттиқ қўриқланадиган давлат раҳбарига суиқасд уюштириш ва унинг муваффақиятли чиқиши амримаҳолдир.
Исроилнинг суиқасд ҳақидаги сўнгги огоҳлантириши ҳам Вашингтонни Эронга қарши ҳарбий ҳаракатларни кучайтиришга ундаш мақсадида берилган бўлиши мумкин.
Эрон олий раҳбари Али Хоманаий жорий йил 28 февраль куни, АҚШ ва Исроил бошлаган кенг кўламли урушнинг илк лаҳзаларида ўлдирилган эди.
Financial Times газетасига кўра, Исроил разведкаси Хоманаийнинг ҳаракатларини аниқлаш учун Теҳрондаги йўл кузатув камераларига кириш имконига эга бўлган.
Али Хоманаий Эронни 1989 йилдан 2026 йилгача – қарийб 37 йил давомида идора этди. Бу уни мамлакат тарихидаги энг узоқ ҳукмронлик қилган раҳбарлардан бирига айлантирди.
Жорий йил 8 март куни Эрон уламоларидан иборат экспертлар кенгаши Али Хоманаийнинг иккинчи ўғли Мужтабо Хоманаийни мамлакат олий раҳнамоси лавозимига сайлади.
56 ёшли Саййид Мужтабо Хоминаий ҳозирга қадар жамоатчиликка кўриниш бергани йўқ. Унинг номидан ёзма баёнотлар тарқатилмоқда, холос. Бу эса унинг саломатлигига оид турли миш-мишлар тарқалишига сабаб бўлмоқда.
Маълумот ўрнида: АҚШ ва Эрон ўртасида жорий йил июнь ойида тузилган сулҳ битими мўрт бўлиб чиқди. Cўнгги кунларда томонлар бир-бирига қарши зарбалар бермоқда.
13 июлга ўтар кечаси ҳам АҚШ Эрон ҳудудларига ҳужум уюштирди. Бунга жавобан Эрон қуролли кучлари Иордания, Кувайт, Баҳрайн, Қатар ва Ўмондаги АҚШ ҳарбий иншоотларига ракета ва дронлар йўллаган.
